Նախադասության բառերից որը հնարավոր է՝ փոխարինի՛ր հոմանիշներով:
Օրինակ՝
— Արքա՛, անկարելի է քո կամքը կատարել, մեկ այլ բան կարգադրի՛ր:
— Թագավո՛ր, անհնար է քո ցանկացածն անելը, մի ուրիշ բան պահանջի՛ր:
Թագավորի երեսը տեսնելու համար էր այդքան երկար ճամփան կտրել:
Արքայի դեմքը տեսնելու պատճառով էր երկար ճանապարհ անցել։
Երեխաներն իրենց համար պար էին գալիս, հետո շուռ գալիս, իրենք իրենց ծափ տալիս ու ուրախանում, աշխարհքով մեկ լինում:
Երեխաներն իրենք իրեն համար պարում էին, հետո պտտվում, իրենք իրենց ծափահարում ու զվարճանում, աշխարհքով մեկ լինում։
Լուսանում է. սարի ետևից դուրս է գալիս արևը:
Լույսը բացվում է․ սարի ետևից ծագում է արևը։
Մի գարնան իրիկուն դռանը նստած զրույց էինք անում:
Մի գարնանային երեկո դռան մոտ նստած զրուցում էինք։
— Թե ուզում եք, որ չմեռնեմ,- ասում է թագավորը,- գնացե՛ք ու անմահական ջուրը բերե՛ք, որ խմեմ ու վեր կենամ տեղիցս:
— Եթե ցանկանում եք, որ չմահանամ, – ասաց արքան, – գնացե՛ք և անզուգական ջուրը բերեք, որ խմեմ և ելնեմ։
. Ընդգծված բառերը փոխարինի՛ր տրված հոմանիշներից մեկով:
ա) Խոցված, սրահարված, սվինահարված, նեղացած, վշտացած:
Խոցված ընկավ ձիուց ու օգնություն կանչեց:
Ծաղրուծանակից վշտացած հեռացավ ու որոշեց այդ մասին էլ ոչ մեկի հետ չխոսել:
բ) Տիրանալ, սեփականել, նվաճել, հրպուրել
Նրա անկեղծ ժպիտն ու համարձակ խոսքերը նրան տիրացան:
Որոշել էր անպայման նվաճել այդ բերդը, որտեղ երկրի ողջ հարստությունն էին պահել:
գ) Բարձրացնել, վեր հանել, ոտքի հանել, հաստատել, կերտել, շինել, կառուցել, կասեցնել, դադարեցնել:
Այս պատվանդանի վրա հուշարձան են կառուցել:
Էլեկտրական լարերի համար այստեղ մի սյուն են շինել:
. Կետերի փոխարեն հերթով գրի՛ր տրված բառերը: Բացատրի՛ր ստացված նախադասությունների իմաստային տարբերությունները կամ նրբերանգները:
Հիվանդության … (շնորհիվ, պատճառով, պատրվակով) դասի չգնաց:
Հիվանդության շնորհիվ դասի չգնաց – հիվանդությունը փրկեց նրան, որ դասի չգնա։
Հիվանդության պատճառով դասի չգնաց – դասի չգնալու պատճառը հիվանդությունն էր։
Հիվանդության պատրվակով դասի չգնաց – նա պատրվակ հորինեց որպեսզի դասի չգնա։
Տղան լավ էր զգում, որ կարողացավ ընկերներին (պահպանել, պաշտպանել):
Տղան լավ էր զգում, որ կարողացավ ընկերներին պահպանել – առանց վիրավորելու պահել։
Տղան լավ էր զգում, որ կարողացավ ընկերներին պաշտպանել – չթողեց, որ վիրավորվեն։
Ո՞վ քեզ … (մղեց, դրդեց) այդ արարքին:
Ո՞վ քեզ մղեց այդ արարքին – ով քեզ առաջ մղեց այդ քայլին
Ո՞վ քեզ դրդեց այդ արարքին – ով քեզ ասաց, որ անես այդ քայլը
… (թողեց, լքեց) իր հոտն ու գնաց լույսի ուղղությամբ:
թողեց իր հոտն ու գնաց լույսի ուղղությամբ – հեղացավ հոտից:
լքեց իր հոտն ու գնաց լույսի ուղղությամբ – վերջնական գնաց հոտից։
. Կետերի փոխարեն հերթով գրի՛ր տրված հոմանիշները: Բացատրի՛ր ստացված նախադասությունների իմաստային տարբերությունները կամ նրբերանգները:
Գնում էր կախարդական մատանին (փախցնելու, գողանալու):
Գնում էր կախարդական մատանին փախցնելու – ուզում էր մատանին հափշտակել
Գնում էր կախարդական մատանին գողանալու – մատանին գողացավ
Այս ձողը (ծռի՛ր, թեքի՛ր, խոնարհի՛ր):
Այս ձողը ծռիր – ձողը կորացրու
Այս ձողը թեքիր – մի քիչ կորացրու
Այս ձողը խոնարհիր – լրիվությամբ կորացրու
… (ուզում, ցանկանում, տենչում, մաղթում) ենք, որ մեր քաղաքը միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք:
Ուզում ենք, որ մեր քաղաքը միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք – ուզում է քաղաքը գեղեցիկ տեսնել
ցանկանում ենք, որ մեր քաղաքը միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք – կամենում է քաղաքին մաքուր տեսնել
տենչում ենք, որ մեր քաղաքը միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք – երազում է քաղաքը մաքուր լինի
մաղթում ենք, որ մեր քաղաքը միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք – ցանկանում է, որ քաղաքը մաքուր տեսնի
Ինչ ուզում ես՝ (գրիր, շարադրիր, փորագրիր, գրի առ), ես կկարդամ:
. Տրված հոմանիշներով նախադասություններ կազմի՛ր:
ա) Երկարել, ձգվել:
Լեզուտ շատ է երկարել։
Սպորտմենը օղակների վրա ձգվում էր։
բ) Աղքատ, խեղճ:
Աղքատ մարդուն պետք է միշտ օգնել։
Խեղճ երեխան ամբողջ օրը ոչինչ չէր կերել։
գ) Գույն, երանգ:
Աշնանը տերևները գույներ են առնում։
Ծիածանը ունի տարբեր երանգներ։
.Տրված բառերն ըստ հոմանիշության բաժանի՛ր հինգ խմբի:
Իջնել, սահմանել, հափշտակել, շռայլել, թեքվել, կարգել, հոշոտել, վատնել, խլել, կքվել, քամուն տալ, բզկտել, կորզել, ծվատել, խոնարհվել, ծախսել, պոկել, հաստատել, ճկվել, պատառոտել, հակվել, շորթել, մսխել, գզգզել, որոշել, կռանալ, գողանալ, ծռվել:
հափշտակել, խլել, կորզել, շորթել, գողանալ
սահմանել, հաստատել, կարգել, որոշել
կքվել, հակվել, թեքվել, խոնարհվել, ճկվել, կռանալ, ծռվել, իջնել
շռայլել, վատնել, քամուն տալ, ծախսել, մսխել
հոշոտել, բզկտել, ծվատել, պոկել, պատառոտել, գզգզել
. Հոմանիշների հինգ զույգ առանձնացրու:
Չար, վտիտ, վճիտ, չոր, բարի, բծավոր, գերազանց, անարի, մեղավոր, նիհար, ականավոր, երկչոտ, ձևավոր, հռչակավոր, գթառատ, ականակիտ, ջերմեռանդ:
Վտիտ – նիհար
վճիտ – ականակիտ
բարի – գթառատ
անարի – երկչոտ
ականավոր – հռչակավոր
54. Գրի՛ր տրված գույների երանգների անունները (սկզբում իմացածդ բառերը գրի՛ր, հետո բառարանով լրացրո՛ւ):
Կապույտ – երկնաթույր, երկնագույն, ծովագույն, կապուտակ
կարմիր – ալ, բոսոր, արնագույն
կանաչ – խակի կանաչ, զմրուխտ, խոտի կանաչ
դեղին – ոսկեգույն, դեղձան, ծիրանագույն, արևագույն
սպիտակ – ճերմակ, կաթնագույն, ձյունագույն
սև – թուխ, արջնագույն մուգ
մոխրագույն – գորշ, գորշագույն
55. Կետերը փոխարինի՛ր տրված ամենահարմար հոմանիշով: Հույն փիլիսոփա Պյութագորասը սիրով…(գործակցում, ընկերակցում, մասնակցում) էր օլիմպիական (մրցումներին, խաղերին, մրցամարտերին) ու ատլետիկական … (զանազան, տարբեր, ուրիշ) մրցումների: Երկու անգամ նա…(արժանի է եղել, արժանի է դարձել, արժանացել է) դափնեպսակի՝ կռվամարտում … (հաղթանակելու,հաղթելու, նվաճելու) համար: Երբ նրան հարցրել էին այդ …(տարօրինակ, անսավոր, անօրինակ) հրապուրանքի պատճառը, նա պատասխանել էր. «Եթե գիտական պարապմունքների ընթացքում…(ընդհատում, դադար, ընդմիջում, դասամիջոց) չանենք, հոգնած գլխում ոչ մի (թանկարժեք, արժեքավոր) միտք չի ծնվի»:
. Կետերը փոխարինի՛ր ամենահարմար հոմանիշով:
Գիտնականները մի քանի տարի հետազոտել (հետազոտել, քննել, ուսումնասիրել) են ջինջ (ջինջ, հստակ, ականակիտ, մաքուր) ձնաջրի ազդեցությունը կենդանիների ու բույսերի կենսագործունեության վրա և պնդում(ասում, համառում, պնդում) են, թե ձնաջուրն իսկական «անմահական» ջուր(ջուր) է: Ահա թե ի՛նչ են ցույց տվել(ցուցադրել, ցույց տվել) այդ փորձերը: Հալոցքի ջուր խմած (ըմպած, հարբած, խմած) հավերը երկու անգամ ավելի շատ և ավելի մեծ ձվեր են ածել, քան սովորական ջրով մեծացվածները (մեծացվածները, խնամվածները, պահվածները, սնվածները): Այդ ջրով խոնավացրած (թացացրած, թրջված, ջրոտված, խոնավացրած) սերմերի բերքը (արդյունքը, արգասիքը, բերքը) գրեթե երեք անգամ մեծ է եղել: Հետազոտողներից ոմանք նույնիսկ լեռնաբնակ (լեռնեցի, լեռնաբնակ, լեռնական) և տայգայաբնակ որսորդների երկարակյացությունն են ձնաջրին տալիս (հատկացնում, տալիս, վերագրում):
. Նախադասություններում սխալ գործածված բառեր և արտահայտություններ կան, գտի՛ր և ուղղի՛ր:
Այդ հավաքին իր մասնակցությունը բերեց նրանց առաջնորդը:
Սպիտակ գույնի զգեստը քեզ շատ է սազում: Ոսկեծամ մազերով մի աղջիկ գալիս է աղբյուրը ջրի: Մոտենում է աղջկա մոտ և տեսնում, որ մի վիշապ, գլուխը նրա ծնկներին, քնել է: Ու հանկարծ սիրահարվել էր այդ աղջկա վրա: Այլևս առավոտներն էլ չէին երգում: Գառնուկները հոտոտում էին հողի բույրը: